Няма на свеце чалавека, які хоць бы раз у жыцці не пакутаваў ад дыярэі, ці проста паносу. Стан гэты адносіцца да ліку вельмі распаўсюджаных, нават недзе звыклых, як насмарк ці прастуда, а таму адносна бяскрыўдных. Насамрэч у арганізме чалавека пры развіцці дыярэі пачынаюцца вельмі сур’ёзныя дэструктыўныя працэсы. Якія менавіта? ― Паспрабуем разабрацца.
Дыярэя – гэта паталагічнае стан, пры якім у чалавека назіраецца пачашчаная (ад трох раз у суткі і больш) дэфекацыя. Стул пры гэтым становіцца вадкім, вадзяністым, а па суткавым аб’ёме перавышае 200 грам. Для параўнання – у норме аб’ём сутачных калавых мас складае не больш за 100-250 грам. Стул пры дыярэі становіцца вадкім з-за падвышанага, да 60-90%, утрыманні ў ім вадкасці. Прычыны такога павялічанага ўтрымання вады залежаць ад тыпу дыярэі.
Штодня чалавек ужывае ў сярэднім каля 2 літраў вадкасці ў выглядзе вады, гарбаты, кава, сокаў, супаў; вялікая колькасць вадкасці паступае ў арганізм і з ежай. У цэлым, у кішачнік пападае да 7 літраў вадкасці, калі лічыць не толькі ўсё, што мы з’ядаем-выпіваем, але таксама сліну, жоўць і страўнікавы сок.
Стул здаровага чалавека ўтрымоўвае зусім трохі вадкасці, каля 2-3% ад яе агульнага сутачнага аб’ёму. Астатняе засвойваецца, а затым паступова выдзяляецца з арганізма з мачой, потам, слязьмі.
Калі ж колькасць вадкасці ў стуле ўзрастае – развіваецца дыярэя. Да асноўных відаў дыярэі адносяцца чатыры ― эксудатыўная, гіперсакрэтарная, асматычная і маторная дыярэя.
Гэты тып дыярэі ўзнікае пры эрозіях або язвавых пашкоджаннях слізістай абалонкі кішачніка, ці ж пры падвышаным ціску ў лімфатычных сасудах. Праз пашкоджаную слізістую ў прасвет кішачніка «прасочваюцца» плазма, кроў, лімфа -фізіялагічныя вадкасці, якім там не месца. З-за такога “скіду” ў кішачнік і ўзнікае панос.
Развіваецца эксудатыўная дыярэя часцей за ўсё пры неінфекцыйных захворваннях, такіх, як хвароба Крона, неспецыфічны язвавы каліт, лімфома. Калі ж прычына ўсё ж у інфекцыі, то віноўнікамі эксудатыўнай дыярэі могуць быць шыгелы ідзі сальманелы.
Гэты від засмучэння кішачніка суправаджаецца запаленчым працэсам і залішняй актыўнай перыстальтыкай. Стул пры эксудатыўнай дыярэі вадкі, і часта ўключае прымешкі крыві і гною (як выніку плыні запалення).
Для гэтага тыпу дыярэі характэрна павышаная колькасць вады і электралітаў, якія трапляюць у кішачны прасвет. Развіццё дыярэі гэтага тыпу вельмі часта звязана з «гіперстымуляцыяй» кішачніка таксінамі, напрыклад, пры заражэнні халерай, эшэрыхіёзам або энтэратаксінам E.coli. Магчымая гіперсакрэтарная дыярэя і ў тых выпадках, калі ў кішачнік паступае залішне вялікая колькасць пептыдаў; таксама развіццё дыярэі гэтага тыпу можа правакаваць прыём некаторых лекавых сродкаў (напрыклад, слабільных прэпаратаў). Яшчэ адна прычына гіперсакрэтарнай дыярэі – праблемы з жоўцем або стан пасля яго выдалення (аперацыі халецыстэктоміі).
Запаленнем гіперсакрэтарная дыярэя не суправаджаецца; гною і крыві ў калавых масах не выяўляецца ні візуальна, ні па выніках лабараторных аналізаў – стул вадзяністы і багаты; неперавараных часціцы ежы не праглядаюцца.
Нармальны стрававальны працэс мяркуе, што за суткі тонкі кішачнік чалавека абсарбуе (усмоктвае) да 4-5 літраў вадкасці, а тоўсты кішачнік – да 1,5-2 літраў.Пры асматычны тыпе дыярэі зніжэнне «ўсмоктвання» вады і электралітаў у кішачніку зніжаецца, у выніку чаго аб’ём калавых мас у тоўстым кішачніку хутка ўзрастае. Калі кампенсаторныя магчымасці тоўстага кішачніка скарыстаны цалкам, а вадкасць, якая павялічвае аб’ём калавых мас, працягвае паступаць, развіваецца асматычная дыярэя.
Да прычын развіцця асматычнай дыярэі можна аднесці парушэнні абменных працэсаў, глютеновую хваробу, ішэміі тонкага кішачніка, хранічны панкрэатыт, анкалагічнае паражэнне падстраўнікавай залозы, недахоп жоўцевых кіслот. Да ліку прычын адносіцца і празмернае захапленне слабільнымі сродкамі солевага тыпу, з-за якіх калавыя масы пачынаюць літаральна “выцягваць” ваду з арганізма. Асматычны дыярэя нярэдка суправаджае плынь і такіх захворванняў, як ротавіруснай інфекцыя, панкрэатыт, розныя ферментапатыі, а таксама паталогія сустракаецца пасля хірургічнага ўмяшання па выдаленні часткі тонкага кішачніка.
Стул пры асматычнай дыярэі вадкі, багаты, з добра бачнымі часцінкамі непераваранай ежы, часта назіраецца стэатарэя (“тлусты” стул). Асматычная дыярэя амаль заўсёды ўскладняе жыццё чалавека такой дадатковай сімптаматыкай, як болі, метэарызм, «бурленне» у жываце.
І гіперкінэтычная, і гіпакінэтычная дыярэя звязана з парушэннем прасоўвання харчовага камяка па тонкім і тоўстым кішачніку. Такі стан называецца парушэннем маторыкі кішачніка. Калі маторыка залішне актыўная, харчовы камяк прасоўваецца занадта хутка, ежа не паспявае пераварвацца – гаворка ідзе аб гіперкінэтычнай дыярэі. Калі ж маторыка запаволеная і неактыўная, ежа доўгі час знаходзіцца ў кішачніку не пераварваючыся, пачынаюцца працэсы закісання і гніенні – развіваецца гіпакінэтычная дыярэя.
Часта маторная дыярэя выяўляецца ў людзей з сіндромам раздражнёнага кішачніка, а таксама пры неўрозах і злоўжыванні антацыднымі прэпаратамі ці слабільнымі. Як правіла, маторная дыярэя не звязана з інфекцыйнымі захворваннямі.
Стул пры маторнай дыярэі багаты, вадкі або кашкападобны, агульны аб’ём рэдка перавышае 300 гр у суткі. За некаторы час да з’яўлення стула чалавек можа пакутаваць ад схваткападобных боляў у вобласці жывата.
Часцей за ўсё дыярэя развіваецца пад уздзеяннем адразу некалькіх фактараў – гэта могуць быць інфікаванне і стрэс; пашкоджанні слізістай абалонкі кішачніка і парушэнні ўсмоктвання вадкасці; працяглы прыём лекавых сродкаў і дэфекты абмену рэчываў. У такім выпадку дыярэя называецца камбінаванай.
Дыярэю неабходна лячыць, улічваючы прычыны, якiя выклікалі гэтую хваробу. Калі сярод іх прысутнічае інфекцыйны складнік – пагаварыце з урачом аб уключэнні ў схему тэрапіі сучаснага прэпарата Стопдыяр. Ён не спыняе дыярэю механічна, “замыкаючы” праблему ўнутры, а змагаецца з узбуджальнікамі інфекцыі, дапамагаючы аднавіць здаровую кішачную мікрафлору – гэта важна пры барацьбе з дыярэяй. Стопдыяр можна знайсці ў аптэках у выглядзе таблетак, або суспензii, якую можна ўжываць нават для лячэння дыярэі ў малых пачынаючы з 2 месяцаў.
Эта ссылка позволяет Bам получить доступ к сторонним веб-сайтам, которые не находятся под контролем компании «Гедеон Рихтер». Таким образом, «Гедеон Рихтер» не несет ответственности ни за содержание этих веб-сайтов, ни за какие-либо покупки или другие действия, совершенные через эти веб-сайты. Доступ к сторонним веб-сайтам и их использование осуществляется на ваш страх и риск и регулируется условиями использования этих веб-сайтов, с которыми вам следует внимательно ознакомиться.
